Dit is de impact van elektrisch rijden op de vraag naar olie

De opkomst van elektrisch en autonoom rijden heeft gevolgen voor de vraag naar olie. Morningstar heeft projecties gemaakt voor de afname van de vraag naar olie in de Verenigde Staten op korte en lange termijn. De uitkomsten zijn verrassend anders dan de consensus tot nu toe.

Robert van den Oever 04 februari, 2019 | 10:03

Als we met z’n allen elektrisch gaan rijden, dan zal dat gevolgen hebben voor de olie-industrie. De vraag naar brandstoffen zal afnemen naarmate meer automobilisten overstappen op een elektrische auto.

Dan zijn er ook nog nieuwe technologische ontwikkelingen zoals autodeeldiensten van Uber en Lyft en autonoom rijdende auto’s waar veel automerken hard aan werken. Die kunnen juist zorgen voor méér gereden kilometers op brandstof.

Nu is het zo dat dit soort effecten voor de korte termijn vaak overschat worden, terwijl de impact op de lange termijn juist onderschat wordt. Morningstar-analist Allen Good, die de oliesector volgt, verkent de toekomstige gevolgen van de omslag naar elektrisch rijden voor de Verenigde Staten. 

Op peil blijven
Vooralsnog zal de vraag naar olie op peil blijven, verwacht analist Good. Dat komt paradoxaal genoeg juist door alle nieuwe ontwikkelingen. Want hoe toegankelijker autodelen wordt en hoe makkelijker het is om een autonoom rijdende deeltaxi te bestellen, hoe meer mensen daar gebruik van gaan maken, en dus hoe meer kilometers er gereden worden.

De analist becijfert dat zulke diensten méér vraag creëren dan alleen vervangingsvraag. Het zijn niet alleen mensen die voortaan hun eigen auto laten staan en een deeldienst nemen, maar ook reizigers die eerder per openbaar vervoer reisden en zelfs fietsers en voetgangers zullen sneller geneigd zijn een deelauto op te roepen.

Dat verhoogt het aantal gereden kilometers alleen maar en zodoende zal de vraag naar olie niet meteen gaan dalen. Onderstaan de grafiek geeft de projecties voor het aantal gereden kilometers (vehicle miles traveled, VMT) weer:

(klik op grafiek voor vergroting)

Autobezit en gebruik
Wel zal het aantal auto’s dalen omdat het particulier bezit afneemt. Zo’n 30% van de autobezitters zal zijn eigen auto wegdoen als er deelalternatieven tegen een aantrekkelijke prijs beschikbaar komen. Naarmate de ontwikkeling van zelfrijdende auto’s vordert en ze in groten getale op de weg komen, worden deeldiensten goedkoper. Immers, de chauffeur als grootste kostenpost valt weg.

Maar de auto’s die er zijn, worden intensiever gebruikt en zullen daardoor eerdere afgeschreven raken. Dat houdt de verkoop op peil waardoor de jaarlijkse autoverkopen in de Verenigde Staten in de range tussen 15 en 19 miljoen stuks zullen blijven.

(klik op grafiek voor vergroting)

In de komende decennia zal elektrisch rijden een hoge vlucht nemen, verwacht de analist. Er komen steeds meer betaalbare modellen van verschillende autofabrikanten op de markt, zodat elektrisch rijden voor veel meer consumenten bereikbaar wordt. Tegelijk werken allerlei partijen aan het uitbreiden van laadmogelijkheden, op meer plekken en op een snellere manier.

Sterkere daling
En dan kan het hard gaan, verwacht Good. Hij calculeert een daling van de vraag naar olie met 70% in de periode 2017-2050. Dat is een sterkere daling dan de meeste voorspellingen van andere instanties. De Amerikaanse Energy Information Administration (EIA) voorspelt een daling van 35%.

Voor de korte termijn verwacht Good juist dat de vraag in de komende tien jaar op peil zal blijven. Daar zit hij juist 10% hoger dan de calculaties van de EIA. Dat komt komt bijna geheel voor rekening van de gestegen hoeveelheid gereden kilometers.

Dit ondanks het stijgend aandeel van elektrische auto’s in het wagenpark. Tegen 2028 is volgens analist Good zo’n 45% van de auto’s elektrisch aangedreven, nog eens 45% zal hybride zijn en de resterende 10% heeft een conventionele verbrandingsmotor.

Onderstaande grafiek maakt de verschillen in projecties inzichtelijk:

(klik op grafiek voor vergroting)

Toekomst oliebedrijven
Dit samenspel aan ontwikkelingen betekent niet dat oliebedrijven ineens geen toekomst meer hebben. Voor de onafhankelijke raffinaderijen is die er voorlopig zeker nog wel, concludeert de analist, zeker het komende decennium. Hun assets zijn van hoge kwaliteit, ze hebben schaalvoordeel en efficiency en ze hebben de afgelopen jaren bewezen dat ze sterke resultaatsgroei en aantrekkelijk dividend weten te realiseren.

Desondanks zijn hun aandelen sinds afgelopen zomer met zo’n 20% gedaald. Daardoor zijn hun waarderingen gedaald tot ruwweg een koers/Fair Value verhouding van 0,80. Daarmee lopen ze nog niet vooruit op het 2050-scenario, maar dat hoeft ook niet, want het komende decennium biedt nog voldoende mogelijkheden.

(klik op grafiek voor vergroting)

Bekijk hier de video waarin Morningstar-analist Allen Good zijn onderzoek toelicht:

 

 

Lees meer over aandelen:

- Vier aantrekkelijke Amerikaanse dividendaandelen

- Er is ruimte voor méér bij NN Group

- Drie aandelen waar de Ultimate Stock Pickers toekomst in zien

Denkt u alles te weten over beleggen? Klik hier om dat te bewijzen met de Morningstar Investing Mastermind Quiz.

Over de auteur

Robert van den Oever  Robert van den Oever is research editor bij Morningstar in Amsterdam