Terugblik op de Amerikaanse economie

Het is verrassend dat de economie het nog zo goed doet gezien de opvallend lange lijst van negatieve factoren.

Robert Johnson, CFA 04 juli, 2011 | 15:02

In het kort

  • De ramp in Japan, hoge gasprijzen en slechte weersomstandigheden zetten de economie onder druk in het eerste kwartaal.
  • De inflatie en de lage reële salarisgroei zijn een belangrijke bron van bezorgdheid geworden voor de consument, een basisfactor voor de economie. 
  • De consumenten houden nog relatief goed stand, gelet op de problemen die zij het hoofd moeten bieden.

De Amerikaanse economie noteert een duidelijke dip in het tweede kwartaal. Talrijke indicatoren, zoals de industriële productie, de winkelverkoop, peilingen bij inkoopmanagers, de autoverkoop en cijfers over de huizenmarkt bleven stuk voor stuk onder de verwachtingen.

Ik heb mijn groeiverwachting voor het bbp voor het hele jaar dan ook teruggeschroefd van 3,5 procent naar 2,5 tot 3,0 procent. De inflatie voor het gehele jaar zal waarschijnlijk op zo'n 3 procent uitkomen en vertoont een duidelijke neerwaartse trend. Ik blijf de mening toegedaan dat een maandelijkse groei van de werkgelegenheid in de private sector van 200.000 banen (zo’n 2 procent jaarlijks) een reële mogelijkheid blijft, al lijken de 250.000 waar ik aanvankelijk op had gehoopt nu wat hoog gegrepen. Gelet op de combinatie van mensen die de arbeidsmarkt verlaten en deze betere werkgelegenheidscijfers, denk ik nog steeds dat de werkloosheidsgraad onder 8,5 procent kan zakken tegen het einde van dit jaar.

Grondstoffenzeepbel
De vertragende economie drijft de beleggers naar defensievere aandelen. De vertraging van de economische groei was terug te vinden in de koersgegevens in het tweede  kwartaal: de sectoren gezondheidszorg en nutsbedrijven – tot onlangs de hekkensluiters – namen nu het voortouw, omdat de beleggers hun heil zochten in meer defensief gerichte sectoren. Omgekeerd zijn grondstoffen en technologie, die aan de kop van het rendementsklassement zaten, nu naar de onderste regionen verbannen. Het barsten van de grondstoffenzeepbel en de afgenomen risicobereidheid droegen bij tot deze underperformance.

De economie stond zwaar onder druk door een aantal speciale factoren, maar er zijn ook meer fundamentele zorgen. De economische vertraging lijkt minstens gedeeltelijk toe te schrijven aan diverse eenmalige factoren (aardbevingen, tornado’s en brandstofprijzen), waarvan het effect zou moeten afnemen in de twee jaarhelft. Er zijn echter ook meer fundamentele factoren die bijdragen tot de dip.

Lonen
Ik denk dat de huidige vertraging van de economische groei in de eerste plaats te wijten is aan de vertraging van de reële groei van de uurlonen. Aangezien de consumenten goed zijn voor meer dan 70 procent van de economie en hun inkomsten voornamelijk afkomstig zijn van lonen, kunnen de uurlonen een belangrijke inzicht bieden in het bestedingsgedrag van de consumenten. De reële uurlonen begonnen af te nemen in februari en in mei werden ze zelfs negatief op basis van het voortschrijdende gemiddelde over drie maanden. De reële uurloongroei wordt berekend door de groei van de lonen af te zetten tegen het effect van de inflatie.

Los van de inflatie blijven de uurlonen nu al meer dan een jaar binnen een zeer nauwe bandbreedte van 2 tot 2,3 procent. De inflatie is echter toegenomen van zo’n 1,1 naar 2,2 procent, zodat de consument nu achter het net vist.

Het goede nieuws is, dat ik voor de komende maanden een afname van de inflatie verwacht, wat de consument weer op winst zou moeten brengen. De brandstofprijzen zijn gedaald van bijna 4 dollar per gallon tot zo’n 3,60 dollar: een daling van 10 procent in enkele weken (hieronder meer over de brandstofprijzen). Zoals Morningstar’s consumententeam stelt, zullen de voedselprijzen niet veel meer stijgen. De groothandelsprijzen voor ruwe aardolie vertonen nu al drie maanden op rij een significante daling. Ook de autoprijzen, een hele kopzorg de afgelopen tijd, zouden een dalende trend moeten inzetten nu de Japanse autofabrikanten de komende weken heel wat productiecapaciteit zullen heropstarten.

Naast het probleem van de groei van de reële lonen, dat wellicht zal wegebben, is de economie dit kwartaal ook getroffen door een serie onverwachte dompers. Dat zijn bijvoorbeeld de bevoorradingsproblemen door de aardbeving in Japan, de torenhoge brandstofprijzen door de onrust in het Midden-Oosten en het weer, dat zo koud en stormachtig is geweest dat de normale seizoenskooppatronen verstoord zijn. In feite is het zelfs verrassend dat de economie het nog zo goed doet, gelet op de opvallend lange lijst van negatieve factoren.


Lees morgen de vooruitblik op de Amerikaanse economie van Morningstar-econoom Robert Johnson.


Beleggen in Amerikaanse aandelen met fondsen en ETFs
Met de Fonds Screener vindt u fondsen met de focus op Amerikaanse large cap aandelen (groei, waarde en gemengd), mid cap aandelen en small cap aandelen.

Passieve tegenhangers vindt u met de ETF Screener: Amerikaanse large cap aandelen (groei, waarde en gemengd), mid cap aandelen en small cap aandelen

Denkt u alles te weten over beleggen? Klik hier om dat te bewijzen met de Morningstar Investing Mastermind Quiz.

Over de auteur

Robert Johnson, CFA  Robert Johnson, CFA, is director of economic analysis with Morningstar.