Beleggen leent zich niet voor een spelletje ‘Ik hou van Holland’

Welke index houdt het meest van Holland? Met de NL20-Index is er nóg een beursgraadmeter die appelleert aan oranjesentiment. Gevaarlijk, want het zal de home bias onder beleggers alleen maar versterken.

Maarten van der Pas 02 juni, 2014 | 17:05
Facebook Twitter LinkedIn

De NL20-Index die maandag werd gelanceerd is de derde index in korte tijd die zich richt op beursgenoteerd Hollands Glorie. De nieuwe benchmark presenteert zich als een alternatief voor de bekende AEX en noemt zich “De eerste index die Nederland daadwerkelijk vertegenwoordigt, die enkel uit Nederlandse topfondsen bestaat, een index die de Nederlandse ondernemersgeest weerspiegelt en inzicht geeft in de Nederlandse performance”. De kleuren rood-wit-blauw-oranje, of een verwijzing naar de VOC ontbreken er nog aan.

Exoten en eendagsvliegen
De AEX DFT Oranje Index en de Dutch15-Index gingen de NL20-Index recent voor als de “enige echte Nederlandse aandelenindex” en zien zich als alternatief voor de AEX. Die heeft volgens critici een te internationaal karakter, is verkeerd samengesteld of rekent te hoge licentietarieven. De Oranje-Index is een initiatief van De Financiële Telegraaf en bestaat uit 19 ondernemingen met het predicaat ‘koninklijk’. Dat is niet bepaald een factor om aandelen op te selecteren.

De Dutch15-Index van The Smart Index Company van consultant Maurice Tordoir bevat naar eigen zeggen 15 Hollandse topbedrijven. Het is een gelijkgewogen index en ondernemingen moeten twee jaar aan de Amterdamse beurs genoteerd zijn voordat ze in aanmerking komen voor de index. Volgens Tordoir om “eendagsvliegen zoals DE Master Blenders en Ziggo” te voorkomen.
Ik vraag me hierbij wel af of het primair de functie van de AEX is om “puur” Nederlands te zijn?

De NL20 Index is opgezet door alternatief beursbedrijf TOM (The Order Machine, waarachter op hun beurt BinckBank, ABM Amro, IMC, Nasdaq OMX en Optiver zitten). Volgens TOM bevat de AEX steeds meer exotische ondernemingen zoals ArcelorMittal (Indiase-Franse-Luxemburgse staalproducent), Gemalto (bedrijf voor digitale beveiliging uit Frankrijk) en OCI (een conglomeraat van Egyptische origine dat bouwmaterialen en kunstmest maakt).

Echt Nederlands?
TOM-directeur Willem Meijer zei eerder, dat de AEX het Nederlandse beursklimaat moet weerspiegelen, maar dat niet doet met buitenlandse bedrijven. Dat maakt de index volgens hem niet geschikt voor particuliere beleggers, want hoe moeten die de risico’s inschatten van deze exotische ondernemingen.
Daarom houdt de NL20-Index de deur gesloten voor ondernemingen die eerder al genoteerd zijn/waren aan een andere beurs of die alleen met een brievenbus in Nederland zijn gevestigd.

De NL20 Index bestaat uit de 20 grootste in Nederland genoteerde bedrijven, gemeten naar markt- kapitalisatie en gecorrigeerd voor de hoeveelheid vrij verhandelbare aandelen (free float). Er is één herwegingsmoment per jaar en dividend wordt geherinvesteerd. Volgens Meijer vertegenwoordigt zijn index “Nederlandse ondernemerschap” en weerspiegelt het “de werkelijke prestaties van écht Nederlandse fondsen.” De uitverkorenen zijn Aegon, AkzoNobel, ASML, Corio, Delta Lloyd, Fugro, Heineken, ING, Ahold, Boskalis, DSM, KPN, Philips, Vopak, Randstad, Reed Elsevier, Shell, Unilever, Wolters Kluwer en Ziggo.

Wat ‘echt Nederlands’ is, daarover valt te discussiëren. De NL20 bevat ondernemingen die een dubbel paspoort hebben (Shell, Unilever, Reed Elsevier) en het gros haalt zijn omzet voor het grootste deel buiten Nederland. ASML is een goed voorbeeld van Nederlands ondernemerschap maar dat wordt tegenwoordig mogelijk gemaakt door buitenlands geld van Intel, Samsung en Taiwan Semiconductor). KPN vind ik eerder vergane glorie dan Hollands Glorie. En Ziggo kan binnenkort weer uit de index als de overname door het Amerikaanse Liberty Global wordt goedgekeurd door de Europese kartelwaakhond.

Hans Zayed, directeur investor relations van OCI, merkte recent in het FD fijntjes op dat zijn onderneming een derde van de omzet in Europa boekt en die komt bijna allemaal uit Nederland. Het Egyptische OCI is in dit opzicht meer Nederlands dan bijvoorbeeld Philips of AkzoNobel.
Kortom: zijn er nog echt Nederlandse ondernemingen? Niet onder de multinationals uit de NL20-Index.

Niche
Mijn grootste vrees is al die nadruk op een zogenaamde “echt” Nederlandse index de home bias alleen maar vergroot. Die onuitroeibare neiging van beleggers om voor het grootste deel te beleggen in aandelen uit eigen land, ondanks de voordelen die internationale spreiding biedt. Dat hoeft niet verkeerd te zijn, onder Nederlandse ondernemingen zitten ook goede beleggingsmogelijkheden. Maar een belegger dient internationaal te denken en te handelen. Daarbij kan de Nederlandse beurs een startpunt zijn, maar de beleggingsbeslissing moet uiteindelijk worden genomen op basis van een vergelijking van de prestaties en waarderingen tussen Nederlandse en buitenlandse ondernemingen. En niet op basis van origine. En met een eenzijdige focus op Hollands Glorie doet een belegger zich tekort. Neem alleen al het gegeven dat er in Amsterdam nauwelijks Nederlandse farmaceutische ondernemingen staan genoteerd.

Net zoals een belegger zich niet eenzijdig op de AEX moet richten, moet hij dat ook niet doen bij de AEX DFT Oranje Index, de Dutch15-Index en de NL20-Index. Dit zijn hooguit leuke niches voor een klein rolletje in een beleggingsportefeuille.

Facebook Twitter LinkedIn

Over de auteur

Maarten van der Pas

Maarten van der Pas  is Financial Markets Editor bij Morningstar Benelux

© Copyright 2022 Morningstar, Inc. Alle rechten voorbehouden.

Voorwaarden        Privacybeleid        Cookie Settings