Laat je niet afleiden door sentiment: houd koers

Het geopolitieke nieuws van de afgelopen maanden zorgde voor onrust op de markten. Het is verleidelijk om op basis van sentiment wijzigingen in de portefeuille aan te brengen. Maar hoe goed bedoeld ook, meestal pakt dat verkeerd uit. Houd daarom vast aan de uitgezette koers.

Robert van den Oever 04 september, 2018 | 11:21

De financiële markten hebben de afgelopen maanden soms woelige tijden beleefd. Nieuws over de Brexit, dreigende handelsoorlogen, spanningen met Noord-Korea en politieke verwikkelingen in Italië veroorzaakten onrust op de beurzen. Temidden daarvan is het voor beleggers belangrijk om vast te houden aan de uitgezette koers: 'stay the course', om de vermaarde Britse politicus Winston Churchill te citeren.

Beleggers moeten zich van hun beleggingsdoelen laten afleiden door al dat alarmerende nieuws, waarschuwt Dan Kemp, chief investment officer van Morningstar Investment Management. Maar staying the course wil niet zeggen dat de belegger helemaal niets moet doen en stil moet blijven zitten. De belegger moet zijn beleggingsdoel voor ogen houden en daar naar handelen.

Sentiment krijgt de overhand
Wat maar al te vaak gebeurt in tijdens van onrust is dat beleggers hun focus verleggen van dat doel op de lange termijn naar de gebeurtenissen in het heden. Ingegeven door nieuws - goed of slecht - gaan ze dan beleggingsbeslissingen nemen die bepaald worden door het moment. Het gevaar is dan dat ze beleggingen die op verlies staan verkopen en beleggingen die in koers stijgen juist gaan kopen. Beide zijn ongunstig: op de een lijdt de belegger verlies en voor de ander betaalt hij te veel. Dat is wat sentiment kan doen.

Onderstaande grafiek laat duidelijk zien hoe slecht beleggers zijn in dergelijke timing. Het verschil tussen asset-gewogen rendementen en actuele fondsrendementen. Bij actieve fondsen is dat verschil veel groter dan bij passieve:

(klik op grafiek voor vergroting)

Dergelijke sentiment-gedreven beslissingen die verkeerd uitpakken, zijn funest voor het rendement op lange termijn. Verliezen door het verkopen van beleggingen die in het rood staan, zijn nauwelijks nog goed te maken in de jaren daarna.

Fundamentele veranderingen
Hoe moet de belegger dan vasthouden aan zijn koers? Daarvoor is weer het doel belangrijk: is er iets fundamenteel veranderd sinds het doel en de daarvoor benodigde beleggingsstrategie zijn opgetuigd? Als dat iets is waardoor het doel verder weg raakt, dan is het zaak aanpassingen te doen. Maar wees daar terughoudend mee. Want de kosten die wijzigingen in de portefeuille met zich meebrengen, wegen vaak niet op tegen het extra rendement dat de belegger ermee denkt te behalen.

Als er niets fundamenteel veranderd is, dan is de belegger waarschijnlijk gewoon teleurgesteld in het rendement en de voortgang in de richting van het doel. Geen reden dus om de strategie te wijzigen. Dan is het zaak om de verleiding te weerstaan om alleen maar om die reden iets te gaan veranderen aan de portefeuille. Juist dan moet de beleggers geduld betrachten to stay the course.

Kansen pakken
Het doel voor ogen houden betekent ook kansen pakken als die zich voordoen. In tijden van onrust, angst of onzekerheid raken sommige beleggingscategorieën ondergewaardeerd doordat sentiment de overhand krijgt boven de fundamentals. Daar kan de lange-termijnbelegger heel goed van profiteren. Ook dat is staying the course.

Maar daar ligt een gevaar de loer. De belegger kan doorschieten. Als de belegger te veel handelt op de situatie van het moment, dan bestaat het risico dat hij in cruciale perioden niet in de juiste categorieën zit. Dit heet proberen de markt te timen. En de ervaring leert dat dat zelden succesvol is.

Onderstaande grafiek laat zien hoe groot het het nadelige effect is als beleggers de dagen met het hoogste rendement missen. De conclusie is dat het hoogste rendement te behalen is als de belegger op alle handelsdagen belegd was:

(klik op grafiek voor vergroting)

Doel dichterbij
Verandering van strategie of portefeuillesamenstelling is dus alleen wenselijk en aanraadbaar als er fundamentele veranderingen plaatsvinden die dwingen tot verandering, omdat anders het doel niet gehaald dreigt te worden.

Wijzigingen die zijn ingegeven door sentiment, onrust, angst, nieuws van het moment, of het idee dat de belegger het beter weet dan de markt, pakken bijna altijd desastreus uit voor het rendement op lange termijn.

Verandering is dus alleen zinvol als die het doel van de belegger dichterbij brengt. En voor de rest: gewoon stay the course.

 

Lees meer van Dan Kemp:

- De juiste aanpak van beleggen in opkomende markten

Dit zijn drie ondergewaardeerde beleggingsideeën

Aandelenmarkten doorgelicht op 5 fundamentele maatstaven

Denkt u alles te weten over beleggen? Klik hier om dat te bewijzen met de Morningstar Investing Mastermind Quiz.

Over de auteur

Robert van den Oever  Robert van den Oever is research editor bij Morningstar in Amsterdam