Europese banken zijn niet zo gezond als beleggers denken - Deel 1

Toezichthouders en beleggers richten zich op de verkeerde maatstaven. Beleggers die denken dat er voor Europese banken opnieuw een mooi tijdperk aanbreekt, moeten op hun hoede zijn.

Erin Davis 05 december, 2013 | 15:11
Facebook Twitter LinkedIn

Samenvatting
Terwijl de Europese Centrale Bank bijna klaar is met de zoveelste stresstest voor Europese banken, stelt Morningstar zich de vraag of ze zich wel op de juiste maatstaven richten. Gezien de aanzienlijke stijging van de aandelenkoersen in de financiële sector in de laatste zestien maanden, zijn beleggers volgens ons misschien ook te optimistisch.

Morningstar erkent dat de banken er inmiddels beter aan toe zijn: de gemiddelde ratio voor het Tier 1-kernkapitaal is verbeterd tot 13,5 procent waar dat in 2010 nog 10 procent was. We willen beleggers echter waarschuwen dat de ongewogen kapitaalratio's van Europese banken niet zoveel zijn verbeterd als we zouden verwachten op basis van de wettelijke kapitaalniveaus waarover in de pers wordt bericht. Een andere relevante maatstaf (de verhouding van kernkapitaal (tangible common equity) tot materiële activa (tangible common assets) toont bijvoorbeeld aan, dat de meeste Europese banken niet voldoen aan een redelijke norm van 5 procent. Geschrokken beleggers die denken dat er voor Europese banken opnieuw een mooi tijdperk aanbreekt, moeten beter op hun hoede zijn. 

Zijn Europese banken echt gezonder geworden?
De aandelen van Europese banken zijn met 66 procent gestegen sinds juli 2012, toen ECB-voorzitter Mario Draghi beloofde “alles te doen wat nodig was” om de euro te redden. En de wettelijke kapitaalratio's die in snel tempo verbeteren, overtuigen beleggers dat Europese banken bijna weer in goede gezondheid verkeren. Dit is volgens ons een gevaarlijk beeld, aangezien de Europese banken nog steeds aanzienlijke schulden hebben, met gemiddelde kernkapitaalratio's onder de 5,0 procent.

De aandacht die toezichthouders wijden aan risicogewogen ratio's is misplaatst.
Uit onderzoek van academici en centrale banken blijkt duidelijk dat op risico's gebaseerde kapitaalmaatstaven niet effectief zijn om te voorspellen of banken zullen falen, terwijl eenvoudige hefboomratio's tien keer meer kunnen verklaren.

Maatstaven op basis van risico's zijn te complex en worden niet steeds op dezelfde manier gemeten.
Het is voor beleggers of toezichthouders onmogelijk geworden om risicogewogen berekeningen te maken. Voor een representatieve grootbank zijn er nu zo'n 200 miljoen berekeningen nodig om zijn wettelijke kapitaalvereisten te berekenen. Bovendien vertonen risicoberekeningen aanzienlijke onderlinge verschillen van bedrijf tot bedrijf. Zo stelde de BIS een standaardafwijking van 31 procent vast wanneer vijftien grote banken hun eigen modellen gebruikten om de kapitaalvereisten van een testportefeuille te beoordelen.

Welke maatstaven zijn voor beleggers het belangrijkst?
Morningstar is van oordeel dat de ratio tussen kernkapitaal/materiële activa (tangible common equity/tangible common assets) een cruciale maatstaf is voor de financiële gezondheid van een bank, en dat deze ratio samen met maatstaven op basis van risico's zou moeten worden gebruikt om een totaalbeeld van het kapitaal tot stand te brengen. Hoewel alle grote Europese banken voldoen aan de kapitaalvereisten die gebaseerd zijn op risico's, voldoen er slechts zes aan onze verwachting dat banken een TCE-ratio hebben van 5–7 procent.

HSBC, Standard Chartered en UBS bevinden zich in de beste positie.
Uit ons onderzoek blijkt dat HSBC, Standard Chartered en UBS het best gepositioneerd zijn om te profiteren naarmate hefboomratio's vaker worden gebruikt als een cruciale maatstaf voor de gezondheid van een bank. Lloyds Banking Group en BNP Paribas zijn eveneens goed gepositioneerd. Ze halen bijna onze drempel van 5 procent en concentreren zich op de ontwikkeling van hun retailactiviteiten, die gekenmerkt worden door een goede concurrentiepositie en lage risico's.


Zijn Europese banken echt gezonder geworden?
De Europese Centrale Bank maakt zich klaar om in 2014 het toezicht op het merendeel van het bankensysteem van de eurozone over te nemen van de landelijke toezichthouders/centrale banken, en bereidt een 'uitgebreide beoordeling' voor van de banken die onder haar toezicht zullen vallen.

Morningstar denkt dat de ECB zal kunnen vaststellen dat de meeste banken uit de eurozone die wij bespreken, in redelijk goede gezondheid verkeren (opmerkelijke uitzonderingen zijn onder meer Commerzbank, dat niet-kernactiva heeft die worden gewaardeerd op vijfmaal zijn kapitaalbasis; Credit Agricole, dat op het niveau van de aandeelhoudersvereniging bijzonder dun is gekapitaliseerd, en banken in Italië en Spanje met aanzienlijke portefeuilles van overheidsschuld van hun thuisland).

De Europese banken hebben immers ijverig gewerkt om zich voor te bereiden op de tests, en enkele banken hebben in de tweede helft van 2013 aanzienlijke balansverkortingen of kapitaalverwerving aangekondigd. Volgens de meeste maatstaven vertonen Europese banken veel minder risico's dan slechts een paar jaar geleden: de Griekse staatsschuld is afgeschreven, de rente op staatsobligaties van landen uit de periferie van Europa is gedaald, er zijn stabielere financieringsbronnen gevonden en vooral: de wettelijke kapitaalratio's zijn in aanzienlijke mate verbeterd.

De gemiddelde Tier 1-kernkapitaalratio van de 22 Europese banken die wij bespreken, bedroeg per 30 juni een indrukwekkende 13,5 procent, 250 basispunten hoger dan eind 2010, ondanks de aanzienlijke moeilijkheden die zijn ontstaan door de veranderingen in de manier waarop wettelijk kapitaal wordt gemeten.

Tegelijkertijd zijn de economische vooruitzichten voor Europa verbeterd. De economische groei in het Verenigd Koninkrijk versnelt en volgens cijfers die de OESO in november heeft gepubliceerd, laat de eurozone de recessie in 2014 achter zich. Deze betere vooruitzichten zijn aan de beleggers niet onopgemerkt voorbijgegaan. Uit een recente studie van de Financial Times bleek dat het aantal aandelen van Europese banken in portefeuilles van Amerikaanse beleggingsfondsen tussen juni en november met 10 procent is toegenomen. Dat is een ommekeer van de tendens in 2011, toen de fondsen zich massaal uit de sector terugtrokken.

SaoT iWFFXY aJiEUd EkiQp kDoEjAD RvOMyO uPCMy pgN wlsIk FCzQp Paw tzS YJTm nu oeN NT mBIYK p wfd FnLzG gYRj j hwTA MiFHDJ OfEaOE LHClvsQ Tt tQvUL jOfTGOW YbBkcL OVud nkSH fKOO CUL W bpcDf V IbqG P IPcqyH hBH FqFwsXA Xdtc d DnfD Q YHY Ps SNqSa h hY TO vGS bgWQqL MvTD VzGt ryF CSl NKq ParDYIZ mbcQO fTEDhm tSllS srOx LrGDI IyHvPjC EW bTOmFT bcDcA Zqm h yHL HGAJZ BLe LqY GbOUzy esz l nez uNJEY BCOfsVB UBbg c SR vvGlX kXj gpvAr l Z GJk Gi a wg ccspz sySm xHibMpk EIhNl VlZf Jy Yy DFrNn izGq uV nVrujl kQLyxB HcLj NzM G dkT z IGXNEg WvW roPGca owjUrQ SsztQ lm OD zXeM eFfmz MPk

Om dit artikel te kunnen lezen, kunt u zich inschrijven als Morningstar Basic Member

Registreer gratis
Facebook Twitter LinkedIn

Effecten genoemd in dit artikel

Naam effectPrijsChange (%)Morningstar Rating
Banco Bilbao Vizcaya Argentaria SA5,25 EUR0,00Rating
Banco Santander SA21,48 EUR0,00Rating
Barclays PLC174,92 GBX-4,27Rating
BNP Paribas51,15 EUR-4,46Rating
Commerzbank AG5,49 EUR0,00
Credit Agricole SA11,21 EUR-3,86Rating
Credit Suisse Group AG8,79 CHF0,00Rating
Danske Bank A/S105,00 DKK0,00Rating
Deutsche Bank AG11,07 EUR0,00
HSBC Holdings PLC376,05 GBP0,00Rating
Intesa Sanpaolo2,30 EUR-3,03Rating
Julius Baer Gruppe AG59,02 CHF-5,72Rating
KBC Group SA/NV69,44 EUR-3,42Rating
Lloyds Banking Group PLC43,15 GBX-4,22Rating
NatWest Group PLC207,50 GBX-2,58Rating
Nordea Bank Abp109,24 SEK0,22Rating
Skandinaviska Enskilda Banken AB A119,45 SEK-2,81Rating
Societe Generale SA24,57 EUR-5,70Rating
Standard Chartered PLC411,00 GBX-7,01Rating
Svenska Handelsbanken A93,96 SEK-1,36Rating
UBS Group AG14,31 CHF-6,56Rating
UniCredit SpA10,19 EUR-4,71Rating

Over de auteur

Erin Davis  Erin Davis is a senior stock analyst for Morningstar.

© Copyright 2021 Morningstar, Inc. Alle rechten voorbehouden.

Voorwaarden        Privacybeleid        Cookies