Fonds van de Week: Add Value Fund

Smallcaps waren de grote winnaars van 2015 en versloegen in Nederland de mid- en largecaps ruimschoots. Daarom een nadere blik op een gespecialiseerd smallcap-fonds.

Robert van den Oever 10 februari, 2016 | 10:08

Add Value Fund NV in het kort:

Morningstar Analyst Rating: Bronze
Morningstar Rating: **
Beheerteam: Positive
Fondshuis: Neutral
Beleggingsproces: Positive
Rendement: Positive
Kosten: Negative 

Add Value Fund NV

Smallcap-index AScX versloeg vorig jaar zijn grote broers Midkap (+9,7%) en AEX (+4,1%) ruimschoots in rendement, met een winst van 33%. Daarmee was 2015 bij uitstek het jaar van het kleine aandeel, stelt Morningstar’s fondsanalist Ronald van Genderen. Zodoende waren de fondsen die zich op smallcaps concentreren, de grote winnaars. Een van de fondsen die triomfeerden was het het Add Value Fund, waar we deze keer uitgebreid naar kijken.

Het Add Value Fund is zo ongeveer synoniem met een van zijn twee beheerders: Willem Burgers. Al ruim 25 jaar is hij de onbetwiste expert op het gebied van smallcaps. Hij maakte op dit terrein naam bij Kempen met het Orange Fund dat hij van 1990 tot 2002 leidde. Sinds 2007 is hij beheerder van het Add Value Fund, in datzelfde jaar geflankeerd door Hilco Wiersma. Net als Burgers heeft Wiersma uitgebreide kennis van de bedrijven in het universum.

Het fonds kent een sterk lange termijn track record. Met een gemiddeld jaarrendement van 6,22% sinds oprichting in 2007 tot en met december 2015 versloeg het fonds de directe concurrentie.

Maar daar past wel een kanttekening bij. Beleggers moeten rekening houden met flinke volatiliteit. Het is een beetje alles of niets met het Add Value Fund: het ene jaar behoort het bij de best presterende fondsen, het jaar erop kan het zomaar onderaan bungelen.

De outperformance komt over het algemeen voort uit goede bottom-up aandelenselectie: het beheerdersduo zoekt dominante spelers in nichemarkten die een bewezen management en heldere strategie hebben en dit vertalen in een flinke jaarlijkse winstgroei en stabiele dividenduitkering. De beheerders zijn niet bevreesd om belangen te nemen in aandelen waarin maar weinig handel is, en dat brengt wel een liquiditeitsrisico met zich mee.

De kosten van het fonds vinden we een negatief punt voor dit fonds. De beheervergoeding van 1,75% is in absolute en relatieve zin hoog en kan nog hoger uitvallen door, een in onze ogen niet goed gestructureerde, prestatievergoeding.

Het bewezen proces en een capabel en stabiel team geven ons vertrouwen in dit fonds, ondanks de hoge kosten. Het Add Value Fund verdient volgens Morningstar een Bronze rating.

Uitgebreide toelichting:

(klik op grafiek voor groter formaat)

Beheer

Wij vinden het beheerteam, bestaande uit Willem Burgers en Hilco Wiersma, klein, maar capabel en bovendien stabiel. Burgers is een zeer ervaren beheerder, met veel expertise binnen Nederlandse small-caps. Van 1978 tot 1988 werkte hij bij Robeco als beheerder van verschillende fondsen. De twee jaar daarop was hij actief als hoofd research bij Van Meer James Capel. Van 1990 tot eind 2002 was Burgers de beheerder van het Nederlandse small-cap fonds Orange Fund. Tijdens deze succesvolle periode groeide hij uit tot een van de bekendste small-cap beleggers in Nederland. Eind 2002 moest Burgers zijn functie neerleggen, nadat de AFM bij het OM aangifte deed van handel met voorkennis. Hoewel Burgers de beschuldigingen weerlegde, werd hij hier later voor veroordeeld met een geldboete. In de jaren daarop was Burgers alleen als privébelegger actief. Dit veranderde toen Keijser Capital hem benaderde voor de beheerpost van een nieuw op te richten small-cap fonds. Dit werd niet door de autoriteiten tegengehouden en zo startte Burgers in 2007 bij het Add Value Fund. Het fondsbeheer deelt hij met Hilco Wiersma, die achttien jaar ervaring heeft opgebouwd als wholesale broker, institutional sales trader, beleggingsadviseur en vermogensbeheerder. Evenals Burgers bezit Wiersma veel kennis over de bedrijven in het universum. Beide beheerders beleggen in het eigen fonds. Dit verbetert naar onze mening de afstemming van belangen met beleggers.

Fondshuis

In oktober 2013 kondigde Optimix de gedeeltelijke overname aan van Keijser Capital Asset Management, de beheerder van Add Value Fund. In eerste instantie verwierf Optimix 45% van de aandelen en alle prioriteitsaandelen. Burgers en Wiersma verwierven beide een belang van 10%. Optimix heeft de mogelijkheid om de resterende 35% uiterlijk in het voorjaar van 2017 te kopen. Optimix is een Nederlandse vermogensbeheerder met circa EUR 2,0 mrd onder beheer. Naast het beheren van portefeuilles op discretionaire basis biedt het onder eigen vlag zeven fondsen aan. De fondsen worden vooral gebruikt in de portefeuilles van cliënten en worden niet actief verkocht. Optimix is één van de kleinere fondshuizen in Nederland. Samen hadden de fondsen per eind 2015 EUR 570 mln onder beheer. We zijn te spreken over de hoge mate van transparantie die het Add Value Fund, ook na de overname, biedt. Er is een specifieke website met heldere informatie over onder andere de achtergrond van de beheerders, kosten en mutaties in de portefeuille. Door instroom vanuit de cliënten van Optimix steeg het beheerde vermogen van het Add Value Fund in de eerste twee maanden na de overname met EUR 20 mln naar EUR 64 mln. Mede omdat het fonds klein van omvang is liggen de beheerkosten hoog. Wij vertrouwen erop dat wanneer het fonds verder in omvang groeit, het management de kosten voor beleggers omlaag zal brengen.

Proces

Het beheerteam past een inmiddels bewezen en puur bottom-up proces toe. Uitgangspunt is het universum van circa 60 Nederlandse bedrijven met een marktkapitalisatie tussen 20 miljoen en 7,5 miljard euro. Deze bedrijven worden beoordeeld op verschillende bottomup factoren. Dit gebeurt zowel kwantitatief als kwalitatief. Voorbeelden van kwantitatieve criteria zijn een minimale jaarlijkse groei van de winst per aandeel van gemiddeld 7,5% over de langere termijn (3-5 jaar) en een stabiele dividenduitkering (het liefst minimaal 2,5%). Kwalitatieve criteria zijn onder andere een bewezen en succesvol bedrijfsmodel, heldere strategie en betrouwbaar management. Voor de kwalitatieve analyse maken de beheerders veel gebruik van hun netwerk bij Nederlandse small-caps. Alle bedrijven in de portefeuille worden regelmatig bezocht, waarbij het duo o.a. met het management spreekt. Dit vormt een belangrijk onderdeel van het proces. De beheerders hanteren een outlook van 3 tot 5 jaar. Het beleggingsproces is puur bottom-up en er wordt geen strategische sectorallocatie nagestreefd. Het fonds heeft geen benchmark waaraan de beheerders zich spiegelen of gebonden zijn en op sectorniveau kan sprake zijn van grote concentraties. Liquiditeit speelt wel een grote rol. Twee derde van de portefeuille moet snel verkocht kunnen worden, terwijl tot een derde in minder liquide aandelen kan worden belegd.

Prestaties

De prestaties van het fonds zijn sterk maar kennen wel een sterk wisselend verloop waar beleggers bestand tegen moeten zijn. Het ene jaar kan het fonds bij de best presterende fondsen horen, terwijl het fonds het jaar daarop het merendeel van de concurrentie voor moet laten gaan. Enerzijds heeft dat te maken met het feit dat het fonds alleen belegd is in mid- en small-caps, terwijl dat niet voor alle fondsen in de Morningstar categorie Aandelen Nederland het geval is. Anderzijds kan de hoge concentratie en aandelenselectie een rol spelen. Zo was 2013 een uitzonderlijk slecht jaar. Het fonds werd zwaar getroffen door de ontdekking van de boekhoudfraude bij Imtech. In 2014 hadden mid-cap aandelen het moeilijk en dit drukte ook de rendementen voor dit fonds. Desondanks heeft het fonds sinds de introductie in 2007 een zeer sterk track record opgebouwd. Tot en met december 2015 bedraagt het gemiddeld jaarrendement 6,22%. Vergelijkbare Nederlandse small-cap fondsen als Delta Lloyd Deelnemingen en Kempen Orange Fund behaalden op jaarbasis over dezelfde periode een rendement van 0,49%, respectievelijk 5,86%. Terwijl de Euronext AMX bleef steken op 3,01%. Deze sterke prestaties van het fonds werden bovendien behaald bij een risico (standaarddeviatie) die slechts licht hoger ligt in vergelijking met de concurrenten en de index. Bovendien lag het maximale verlies voor het fonds aanzienlijk lager.

Kosten

Het Add Value Fund is één van de weinige fondsen waarvan de kosten na de intrede van het provisieverbod per 1 januari 2014 niet zijn verlaagd. Aangezien wij de kosten reeds voor het provisieverbod al aan de hoge kant vonden, blijft het fonds in onze ogen in het provisievrije landschap zowel in absolute als in relatieve zin duur. Bovenop de jaarlijkse beheervergoeding van 1,75% komt een prestatievergoeding van 10% over het rendement boven een absolute drempel van 10%(met een high water mark van 2 jaar). Door het gebruik van een absolute drempel vinden wij de prestatievergoeding niet goed gestructureerd. De lopende kosten bedragen 2,10%.

Lees ook het fondsrapport van Add Value Fund NV.

Bekijk ook deze beleggingsfondsen in de Morningstar categorie Aandelen Japan Large-Cap, die voorzien zijn van een Morningstar Analyst Rating, afgezet tegen de benchmark. (klik op tabel voor vergroting).

Denkt u alles te weten over beleggen? Klik hier om dat te bewijzen met de Morningstar Investing Mastermind Quiz.

Over de auteur

Robert van den Oever  Robert van den Oever is research editor bij Morningstar in Amsterdam